Inherente eenvoud

De laatste maanden heb ik een aantal gesprekken gehad met bestuurders van ziekenhuizen en van enkele grote hogescholen. De resultaten van dit soort gesprekken documenteer ik graag zorgvuldig om er zelf wijzer van te worden. Twee weken geleden ontdekte ik een overtuigende rode draad: alle bestuurders vonden hun werk 'complex' en benadrukten in allerhande varianten de ingewikkeldheid van hun organisatie. Deze conclusie zette me aan het denken. Zijn ziekenhuizen en onderwijsinstellingen in hun wezen complex of worden ze zo gemaakt? En wat is de taak vervolgens van onze beroepsgroep, de externe adviseurs?
Ik denk dat geen enkele organisatie in haar kern complex is. We hebben het met elkaar complex gemaakt. Vervolgens is de vraag: wat doe je met die constatering? Veel mensen gaan erin mee. Dat leidt tot problematiseren en vaak tot interventies die het uiteindelijk nog ingewikkelder maken. Ik hoor de zucht van de lezer al...
Ter illustratie. Ik ben betrokken bij een studie naar de financiering van de eerstelijnszorg. Zowaar een ingewikkelde studie met bijzonder veel jargon, accountingmodellen en statistiek. Op zichzelf interessant en leerzaam, maar slechts ten dele nodig om tot fundamentele verbeteringen te komen. Ze zijn er trouwens uitstekend uitgewerkt, inclusief de onderbouwing van het substantiële mogelijke resultaat (voor de geïnteresserden onder ons: zie het rapport van actuarieel bureau Milliman uit 2008). Enig idee wat er met dit soort rapporten gebeurt? Niets. Vooralsnog heeft niemand het lef enkele 'verworvenheden' aan te pakken en ook maar iets te doen met de aanverwante heilige huisjes.
Bestuurders zien zelden de inherente eenvoud van hun organisaties. Daar ligt dus een schone taak voor adviseurs. Dat vraagt intelligentie en vastberadenheid. Ik stel me een aantal richtlijnen voor:

  1. Niet om de hete brij, maar erin!
  2. Alle intelligentie inzetten op vereenvoudigen.
  3. 'Kan niet' eenvoudig veranderen in 'kan wel'.
  4. Een stoïcijnse en flexibele basishouding aannemen.
  5. Geen aandacht aan weerstand geven.
  6. Het wiel steeds weer opnieuw uitvinden.
  7. Jezelf omringen met mensen die ook geloven in de magie van de eenvoud.
Ik wens mezelf dan ook veel succes toe...

04-05-2011